आरोग्य आणि फिटनेस क्षेत्रात तंत्रज्ञानाचा वापर करत Zomato चे सह-संस्थापक दीपेंदर गोयल यांच्या टीमने एक विशेष यश मिळवले आहे. कनपटीवर लावल्या जाणाऱ्या ‘Temple’ डिव्हाइसच्या मदतीने आता ‘Entropy’ बायोमार्कर मोजता येणार आहे. हे नवीन फिचर माणसाचे शरीर कोणत्याही क्षणी नेमकी किती एनर्जी (ऊर्जा) वापरत आहे, याची अचूक माहिती रीअल-टाइममध्ये देते.
दीपेंद्र गोयल यांनी नुकतीच ‘X’ वर पोस्ट करून एक नवीन माहिती शेअर केली आहे, जी लोकांचे लक्ष वेधून घेत आहे. त्यांनी सांगितले की, ज्या टीमने ‘Temple’ची निर्मिती केली आहे, त्यांनी एन्ट्रॉपी म्हणजेच बायोमार्कर नावाची नवी पद्धत शोधली आहे.
कंपनीचा असा दावा आहे की हे आपल्याला आपले शरीर किती कठोर कार्य करीत आहे किंवा ऊर्जा तयार करीत आहे हे जलद शोधण्याची परवानगी देते. गोयल यांच्या मते, हे केवळ डोक्याच्या ‘Temple’ मधूनच म्हणजेच कानाच्या वरच्या भागातूनच मोजले जाऊ शकते. हे अशा प्रकारे डिझाइन केले गेले आहे की कोणत्या क्रियेच्या वेळी शरीर किती ऊर्जा खर्च करीत आहे हे कळू शकते.
डेटा स्क्रीनवर डिस्प्ले होईल
दीपेंद्र गोयल यांनी आपल्या ‘X’ अकाऊंटवरून ट्विट करून याबाबत माहिती दिली आहे. ‘Temple’ च्या प्लॅटफॉर्मवर लवकर एन्ट्री करण्यासाठी अर्ज सुरू करण्यात आले आहेत, अशी माहितीही त्यांनी दिली.
गोयल म्हणाले की, एन्ट्रॉपी हे एक लाइव्ह मीटर आहे, जे ‘Temple’च्या होम स्क्रीनवर दिसते आणि दर सेकंदाला अपडेट केले जाते.
त्याचा स्कोअर 1 ते 250 पर्यंत आहे. कमी मूल्य म्हणजे विश्रांतीची स्थिती आणि उच्च मूल्य म्हणजे भरपूर शारीरिक हालचाली किंवा प्रयत्न.
जेव्हा भरपूर अनुभव असलेले लोक ध्यान करत असतात, तेव्हा या मीटरमध्ये सर्वात कमी वाचन दिसून येते, असेही ते म्हणाले. दुसरीकडे, सर्वोत्तम खेळाडूंमध्ये त्यांच्या सर्वोत्तम कामगिरीदरम्यान सर्वाधिक वाचन नोंदवले गेले आहे.
वारंवार तपासणी करण्याची गरज भासणार नाही
‘Temple’चा असा दावा आहे की एन्ट्रॉपी शरीराची एकूण चयापचय स्थिती दाखवते आणि दैनंदिन Activity आणि शारीरिक परिस्थितीनुसार सतत बदलते.
कंपनीचे म्हणणे आहे की ते झोप, तणाव, व्यायाम, खाणे-पिणे, कॅफिन घेणे, सर्दीचा संपर्क, ध्यान आणि सामर्थ्य प्रशिक्षण यासारख्या गोष्टींवर प्रतिक्रिया देते.
गोयल म्हणाले की, या क्रिया चयापचय क्रियेवर परिणाम करतात आणि त्यामुळे शरीराच्या उर्जेचा वापर बदलतो. या मीटरचा उद्देश असा आहे की आपल्याला वारंवार तपासणीची प्रतीक्षा करावी लागणार नाही, परंतु शरीरातील बदलांची त्वरित माहिती मिळवावी लागेल.
‘Temple’ने अद्याप बायोमार्कर तयार करण्यासाठी वापरल्या जाणाऱ्या या तंत्रज्ञानाचा खुलासा केला नाही किंवा स्कोअरची गणना कशी केली जाते याबद्दल कोणतीही तांत्रिक माहिती दिली नाही.
हार्टरेट मोजण्यापेक्षा हे किती वेगळे आहे?
कंपनीचा असा दावा आहे की एन्ट्रॉपी हार्टरेटपेक्षा चयापचय क्रियेशी अधिक चांगले जोडलेले आहे. गोयल यांनी स्पष्ट केले की कंपनीने एन्ट्रॉपी आणि हार्टरेट या दोन्ही रीडिंगची तुलना मेटाबोलिक कार्टशी केली, जे उर्जा वापर मोजण्यासाठी वापरल्या जाणाऱ्या या लॅब-ग्रेड डिव्हाइसशी वापरले जाते. त्यांनी शेअर केलेल्या आकडेवारीनुसार, 100 हून अधिक कार्डिओ सत्रांमध्ये, एन्ट्रॉपीचा सहसंबंध गुणांक आर= 0.93 होता, तर हार्टरेट सहसंबंध आर = 0.55 होता. कंपनीचे म्हणणे आहे की हे परिणाम सूचित करतात की एन्ट्रॉपी एकट्या हार्टरेटपेक्षा चयापचय दराचा अधिक बारकाईने मागोवा घेते.
एन्ट्रॉपी मॅक्सिमा म्हणजे काय?
‘Temple’ने आणखी दोन मेट्रिक्स सादर केले आहेत, एन्ट्रॉपी मॅक्सिमा आणि एन्ट्रॉपी मिनिमा. त्यांच्या मते, एन्ट्रॉपी मॅक्सिमा म्हणजे शेवटची मर्यादा किंवा पीक लेव्हल, जोपर्यंत एखादी व्यक्ती शारीरिक काम करू शकते किंवा पूर्ण ताकदीने काम करू शकते. त्याच वेळी, एन्ट्रॉपी मिनिमा म्हणजे शरीराद्वारे नोंदविलेली सर्वात कमी विश्रांती घेणारी चयापचय अवस्था. कंपनी सध्या आपल्या वेबसाइटद्वारे लवकर प्रवेशासाठी अर्ज घेत आहे. कंपनीने बायोमार्करच्या व्यावसायिक लाँचिंगची तारीख, किंमत, समर्थित हार्डवेअर किंवा पीअर-रिव्ह्यू केलेल्या प्रमाणीकरणाबद्दल कोणतीही माहिती दिली नाही. तथापि, या दाव्यांमुळे आरोग्य आणि फिटनेस उत्साही लोकांमध्ये रस निर्माण झाला आहे.
