पश्चिम आशियातील वाढत्या तणावामुळे जागतिक कच्च्या तेलाच्या किंमती झपाट्याने वाढल्या आहेत. याचा परिणाम भारतावरही दिसू लागला असून, पेट्रोल-डिझेल आणि एलपीजीच्या दरवाढीचा प्रस्ताव सरकारच्या विचाराधीन आहे. सरकारी सूत्रांच्या माहितीनुसार, पेट्रोल आणि डिझेलच्या दरात प्रति लिटर सुमारे ₹4 ते ₹5 पर्यंत वाढ होऊ शकते. तसेच घरगुती एलपीजी सिलेंडरच्या किमतीत ₹40 ते ₹50 पर्यंत वाढ होण्याची शक्यता आहे. जर हा निर्णय झाला, तर 2022 नंतर पहिल्यांदाच इंधन दर वाढवले जातील.
दरवाढीमागील कारणे
जागतिक बाजारात कच्च्या तेलाच्या किंमती वाढण्यामागे पश्चिम आशियातील युद्धस्थिती हे प्रमुख कारण मानले जात आहे. पुरवठा खंडित होण्याची भीती, जहाज वाहतुकीतील धोके आणि दीर्घकालीन अस्थिरता यामुळे तेलाचे दर वाढले आहेत. दरम्यान, किरकोळ इंधन दर स्थिर ठेवले गेल्यामुळे तेल कंपन्यांवर आर्थिक ताण वाढला आहे. सध्या त्या तोटा सहन करत असून, यामुळे सरकारवरही आर्थिक दबाव निर्माण झाला आहे.
5-7 दिवसांत होऊ शकतो निर्णय
सरकारकडून अद्याप अंतिम निर्णय जाहीर करण्यात आलेला नाही. मात्र, पुढील 5 ते 7 दिवसांत परिस्थितीचा आढावा घेऊन निर्णय घेतला जाऊ शकतो. अधिकाऱ्यांच्या मते, तेल कंपन्यांचा ताण कमी करणे आणि महागाईवर नियंत्रण ठेवणे यामध्ये संतुलन साधण्याचा प्रयत्न सुरू आहे.
घरगुती एलपीजी दर (14.2 किलो सिलेंडर)
- दिल्ली – ₹913
- मुंबई – ₹912.50
- कोलकाता – ₹939
- चेन्नई – ₹928.50
- जयपूर – ₹916.50
- लखनऊ – ₹950.50
- बेंगळुरू – ₹915.50
- पुणे – ₹916
- रायपूर – ₹984
- रांची – ₹970.50
कमर्शियल एलपीजी दर (19 किलो सिलेंडर)
- दिल्ली – ₹3,071.50
- मुंबई – ₹3,046.50
- कोलकाता – ₹3,355
- चेन्नई – ₹3,259.50
- बेंगळुरू – ₹3,174.50
- जयपूर – ₹3,099
- पटना – ₹3,369
- पुणे – ₹3,107
इंधन आणि एलपीजी दर वाढल्यास त्याचा थेट परिणाम वाहतूक खर्च, घरगुती बजेट आणि महागाईवर होणार आहे. त्यामुळे हा निर्णय आर्थिकदृष्ट्या संवेदनशील मानला जात असून, येणारे काही दिवस महत्त्वाचे ठरणार आहेत.
